Merhaba arkadaşlar ısıtma sistemlerinde pompasız doğal yol ile suyu dolaştırmak mümkündür bu dolaşım suyun yoğunluk farkından dolayı oluşmaktadır . Bu sistemi günümüze kullanılması çok azdır çünkü boru çapları büyük çıkmaktadır. Bu konuyu sizlere örnek soru üzerinden anlatacağım , Ayrıca Video eğitimi Olarak mevcut olacaktır.


Soru : Şekilde görüldüğü gibi 50.000 kcal/h bir ısı kaynağına 10 mt aşağıdan çelik boru ile pompa olmayacak şekilde kazanla doğal yolla sıcak su gönderilmek isteniyor bu verilenlere göre en uygun boru çapı ne olmalıdır. ( Boru Üzerindekiler Dirsek 10 adet ,  6 adet vana  )

Çözüm : İki farklı sıcaklık olduğundan yoğunluk farkından oluşan bir basınç farkı olcaktır . Bu basınç farkıda suyu harekete geçirecektir.

50.000 kcal/h   = 58.140 watt/h
80 derece suyun yoğunluğu ρ1 = 972 kg / m³
60 derece suyun yoğunluğu ρ2 = 984 kg / m³
70 derece suyun yoğunluğu ρort = 978 kg / m³
Yoğunluk farkı : Δρ=ρ2 - ρ1   Δρ= 984 - 972 = 12 kg/m³
Yükseklik Farkından Dolayı Kazanılan Basınça Farkı  ΔP = Δρ.g.h   
 ΔP = 12 x 9,81 x 10= 1177,2 Pa  pozitif basınç.


Boru 20 mt olduğuna göre çap 65 borusu için doğal yol ile kurtarıyormu analizlere başlayalım.
MMO/352/9 Kitabında çelik boru sürtünme tablosundan sürtünme kaybını seçiyoruz.

Resmi Büyütmek İçin Üzerine Tıklayınız.

Tablo 1 : MMO/352/9  kitabından EK VI - 14 b

Tablodan 58.400 watt değerine en yakın 60825 değerini seçtik buna göre metre başına sürtünme kaybı  6,375 pa    Toplam Boru Sürtünme direnci : 20 x 6,375 = 127,5 pascal.
Su Hızını Yaklaşık  0,2 m/s kabul eder isek artı bütün kayıplar dışına kalacak minimum basınç hesaplayalım.

ΔP = V².ρort    =    0,2² x 978 = 39,12 Pa

 Fittings Sürtünme Direncini Hesaplayalım (Özel Direnç )
Eşdeğer Uzunluk  Dirsek  : 10 ad  x  2 mt = 20 mt
Eşdeğer Uzunluk  Kazan   :  1 ad  x 2,5 = 2,5 mt
Eşdeğer Uzunluk  Radayatör   :  1 ad  x 2,5 = 2,5 mt
Eşdeğer Uzunluk  Vana  : 4 ad  x  1 mt = 4 mt
Toplam Eşdeğer Uzunluk = 29 mt
 
MMO/352/9 Kitabında çelik boru sürtünme tablosundan özel direnç kaybını seçiyoruz.


Tablo 2 : MMO/352/9  kitabından EK VI - 17 b 


Özel Direnç Kaybı 29 mt için Yaklaşık  : 630 pa  

Toplam Basınç Kaybı :  (Boru Sürütünme Direnci + Özel Dirençler ) x 1,15
Toplam Basınç Kaybı : ( 127,5 + 630 ) x 1,15  = 871,12 pa

Kalan Pozitif Basınç : Yoğunluk Fark Basıncı - Toplam Basınç Kaybı
Kalan Pozitif Basınç : 1177,2 -871,12 = 306,08 pa

306,08 pa Büyüktür 39,12 Pa 'dan büyük olduğu için DN65 çapındaki boru uygundur.
Güncellemeleri Takip Etmek İçin Obone Olmayı İhmal Etmeyin;
Youtubede   : Kutman KAPLAN 

Facebookta : Mekanik Hesaplar